سخنان آن روز رهبری که پدر معنوی همه بسیجیان شناخته می شود هنوز از خاطره ها نرفته است که فرمودند: همه جا باید این طور بشود که یک مملکت بعد از یک چند سالى بشود یک کشورى با 20 میلیون جوان که دارد، بیست میلیون تفنگدار داشته باشد. بیست میلیون ارتش داشته باشد و این یک همچه مملکتى آسیب بردار نیست.» (صحیفه امام، ج11، ص 123)
اکنون نهالی که 40 سال پیش به دست تدبیر بنیانگذار انقلاب غرس شد به درختی تناور تبدیل شده است که شاخه ها و فعالیت های آن، عرصه های گسترده فرهنگی تا اقتصادی و اجتماعی را درنوردیده است. هفته بسیج را بهانه قراردادیم و در گفت و گو با جناب سرهنگ پاسدار خسروی یکی از جانبازان دوران دفاع مقدس و پیشکسوتان این عرصه، کارنامه این نیروی مردمی را مرور کردیم.
ابتدا می خواهم از حس و حال آن روزها که می خواستید لباس خاکی بسیج را به تن کنید، بگویید؟
هنگامی که برای حضور در پایگاه های بسیج داوطلب شدم، یادم هست که حدود 15، 16 ساله بودم. آن موقع جثه درشت تر به کمکم آمد و باعث شد از ممنوعیتی که برای جذب افراد کم سن و سال وجود داشت عبور کنم. واقعاً شوق و ذوق آن روزها قابل وصف نیست. برای ما همه لحظه ها و خاطرات آن شب ها و روزها فراموش نشدنی است.
عرف آن موقع این بود که شبها در مساجد که پایگاه ها و مقر اصلی بچه های بسیج بود می ماندیم و در واقع فعالیت در بسیج جنبه شبانه روزی داشت و اشتیاق بچه ها برای پاس دادن در شیفت های شب چنان بالا بود که کسی حاضر نبود، پستش را ترک کند. ما وقتی در آن لباس فرم بسیج که بسیار تقدس داشت، در پست ها حاضر می شدیم، شیرین ترین لحظات را داشتیم و حس کسی را داشتیم که برای خدمت کردن در بسیج و کمک به پیشبرد انقلاب در آن روزها ذره ای تعلل نمی کرد. الان هم آن مسجد و محیط به عنوان نمادی دوست داشتنی برای ما باقی مانده است و هر گاه از آن محل عبور می کنیم خاطرات شیرین آن روزها، حس و حال ما را دگرگون می کند.
وقتی جنگ تحمیلی شروع شد این توفیق را پیدا کردم که باز با همان لباس خاطره انگیز بسیج به کاروان بزرگ رزمندگان ملحق شوم. سال 61 من 16 سال داشتم که در جبهه حضور یافتم.
جناب خسروی فکر می کنید،نسل آن روز بسیجی ها دارای چه ویژگیهایی بودند که توانستند بار بزرگترین جنگ را بردوش بکشند؟
کلمه ای که من دائم در معرفی هویت بسیج بر آن تأکید می کنم و معتقدم رمز موفقیت های آن است، اخلاص حاکم بر این نهاد مقدس است. این اخلاص و بی پیرایگی را از همان روزهای شروع به کار بسیج دیدیم یعنی زمانی که بدون هر گونه امتیاز و امکانات ویژه، داوطلبانه در کوچه و محلات حضور پیدا کردند و یکدل و یکرنگ، عهده دار تأمین امنیت و آرامش شهروندان شدند.
با همین باور می گویم، پیشرفت هایی که بسیج در همه این سالها داشته است الطافی بوده که به واسطه همان اخلاص، خداوند متعال به این شجره طیبه ارزانی کرده است.
الان که به ابتکار امام راحل (ره) در تأسیس این نیرو نگاه می کنید در ارزیابی این بخش از اندیشه امام و راه طی شده بسیج، چه نکته ای توجه تان را جلب می کند؟
امام عزیز حیات و سرنوشت نظام را در گرو بسیج دیدند. بسیج از نظر امام (ره)، نماد مردمی بودن انقلاب بود.
بسیج نیرویی بود که بدون هر گونه چشمداشتی با بروز هر تهدیدی در صحنه حاضر می شد و موانع را از پیش روی نظام و انقلاب اسلامی برمی داشت. بنیانگذار انقلاب با همین چشم انداز و دور اندیشی، با ارائه نظریه ارتش 20 میلیونی آینده انقلاب را بیمه کردند.
من امروز که به نتایج و دستاوردهای تفکر امام (ره) نگاه می کنم به ارزش های این شجره طیبه بیشتر پی می برم. شما آثار عینی ظهور بسیج مردمی در کشورهای جنگ زده منطقه را دیدید و شاهد بودید که هسته های مردمی سوریه یا جریان حشد الشعبی در عراق چگونه فتنه بزرگ داعش و تکفیری ها را فرونشاندند.
در بحث هویت و شناساندن چهره بسیج، از نظر شما مهم ترین نشانه ها و شاخص های تفکر بسیجی چه هستند؟
بارزترین ویژگی را در قبل از این، بیان کردم و این که بسیج همه محبوبیت و نفوذش را مدیون اخلاص خود است، بقیه خصوصیات این نهاد نیز بر پایه همین اخلاص استوار است. به طور مثال بسیج در خط مقدم همه حرکت هایی بوده که در آن، نیازمند فداکاری اجتماعی و ملی بودیم. من آخرین نمونه عینی این روح داوطلبی و فداکاری را برای شما بیان کنم. در قضیه زلزله مهیب کرمانشاه و سرپل ذهاب بسیج بدون ادعا و تمنا وارد شد و لابد اطلاع دارید که چه خدمات ارزشمندی را به انجام رساند. شمار زیادی از روستاهای مانده زیر آوار زلزله را زنده کرد. در این مسیر خیلی از عزیزان بسیجی ما جانشان را از دست دادند. به تازگی یکی از همسفرهای ما در سرپل ذهاب جان عزیزش را از دست داد.
رفتن او برای من و سایر همکاران بسیار تلخ و ناگوار بود اما از این که عمر و زندگی اش را در این مسیر قرار داد به او افتخار می کنیم و رحلت جاودانه و جان سپردن در راه خدمت به مردم مظلوم برازنده اش بود.
بعد از جنگ، بسیج نقش ها و مأموریت های زیادی عهده دار شد. شما کدام یک از نقش های را موثرتر می بینید؟
تفاوت و تمایزی میان نقش ها و مأموریت های بسیج قائل نیستم و بر این باورم که هر خدمت و فعالیتی از سوی این نهاد در عرصه های مختلف جامعه ارزش و اعتبار خاص خود را دارد. اکنون نیز به نظرم در هر عرصه ای که ما نیاز داشته باشیم گره مشکلات با مدیریت جهادی باز شود آنجا حضور بسیجیان بی ادعا تعیین کننده خواهد بود.
فکر می کنید اکنون که نهاد بسیج در چهارمین دهه حیات خویش سیر می کند برای حفظ و رشد آن به عنوان سرمایه انقلاب و نظام چه گام هایی باید برداشت؟
تجربه این 40 سال می گوید هر گاه به درستی و به هنگام، از قدرت بسیج بهره برده ایم نتایج درخشانی گرفتیم چه در زمان بحران ها وغائله ها و چه در زمان سازندگی؛ وقتی از این شجره طیبه با دوراندیشی استفاده شده است راه های پیشرفت و شکوفایی هموار شده است.
البته بسیج در بزنگاه ها و حوادث خودش داوطلبانه در صحنه حضور می یابد و گره مشکلات را باز می کند اما به طور خاص در بحث سازندگی، اندیشه بسیج که همانا روحیه و مدیریت جهادی است به میدان آمده است و هم اکنون در بخش سازندگی با همین اندیشه بسیاری از جوانان ما یا در مناطق محروم حضور دارند یا در حوزه های علمی و تحقیقاتی که اطلاع دارید چه توفیقاتی را در المپیادها و رقابت های بزرگ کسب کرده اند.
جناب خسروی به عنوان یکی از مدیران این نهاد ارزشمند فکر می کنید هفته بسیج امسال چه ویژگیهای متفاوتی نسبت به گذشته دارد؟
هفته بسیج چنانکه می دانید صرفاً فرصتی برای معرفی راهبردها، عملکردها و کارکردها است. در واقع ما به رویه سال های گذشته در این فرصت چند روزه سعی می کنیم ضمن مرور اقدامات انجام شده چشم انداز حرکت آینده را روشن کنیم. هدف این است که بعد از اعلام این راهبردها در فرصت های بعدی گفتمان های مطرح در هفته بسیج به یک اقدام های عملی تبدیل شود.
شرایط حساس که نظام در آن قرار می گیرد به طور طبیعی وظایف ما را سنگین می کند. درس بزرگ امام راحل (ره) برای ما این بوده که از این سرمایه عظیم نیروی مردمی به صورت دقیق و به موقع استفاده شود الان نیز در هر موضوعی و هر نقطه ای که دغدغه نظام باشد بسیج با همان همت و انگیزه وارد میدان می شود.
یکی از بحث های جدی برای نسل جبهه و جنگ، حفظ و انتقال ارزشهای والای جهاد و شهادت به آینده است. در این باره مشخصاً چه نظر یا پیشنهادی دارید؟
نکته مهم در این باره این است که خود نهاد بسیج، تجسم ارزشهای والای دوران دفاع مقدس است ارزش هایی که همه ما معتقدیم کلید اصلی پیروزی ما بوده است چنان که اشاره کردم در راس این ارزشها اخلاص و از خودگذشتگی قرار دارد. بسیج نماد نیرویی است از منافع خویش برای تأمین منافع مردم گذشته است. به خاطر این خلاص و معنویت، کارهای بسیج مورد توجه باریتعالی بوده است و ما آثار این عنایت و توجه الهی را در مراحل مختلف حیات بسیج می بینیم.